Kabelraden

Achtergrond
In het radioadvies dat de Programmaraad Alkmaar (PRA) periodiek uitbrengt waakt de PRA over de kwaliteit en pluriformiteit van het programma-aanbod.

Adviestermijn
Ingevolge artikel 8 van het Reglement van de Programmaraad Alkmaar (Gemeenteblad nr. 399*) stelt de PRA jaarlijks een radioadvies op.

Overwegingen van de kabelexploitant
De PRA heeft UPC, als exploitant van de Alkmaarse kabel, nadrukkelijk en herhaaldelijk gevraagd om een vorm van inzage te krijgen, al dan niet onder geheimhouding, in de overwegingen met betrekking tot de doorgifte van zenders in het algemeen, en commerciële zenders in het bijzonder. Dit om een verantwoorde keuze te kunnen maken in het uit te brengen advies. Immers, de PRA adviseert 25 zenders, waarvan er echter 7 volledig voorgeschreven zijn en er 2 verplicht Nederlandstalig Belgisch moeten zijn. Om uit het gehele scala van zenders dan de juiste selectie te maken voor de feitelijke vrije keuze voor 16 zenders, zou de PRA graag op de hoogte zijn geweest van datgene wat de kabelexploitant qua planning, afspraken en voornemens heeft omtrent het radiolandschap in de adviesperiode. UPC heeft dit inzicht niet willen verschaffen en zal dus de overige 13 zenders eigenstandig invullen. De PRA stelt zich dan ook op het standpunt dat het aannemelijk is dat een aantal commerciële zenders eerder om financiële enof commerciële redenen door een kabelexploitant zullen worden doorgegeven, dan (buitenlandse) publieke zenders of zenders met een kleinere groep (potentiële) luisteraars. Dit standpunt is onderdeel van de afwegingen die de PRA maakt bij het samenstellen van het advies. Uitgaande van deze aanname, zal UPC ook zelf, al dan niet intentioneel, de pluriformiteit van het aanbod een dienst bewijzen. Dit laat echter onverlet dat de PRA, mede op basis van die aanname, tot een eigenstandige keuze is gekomen, teineinde het pluriforme aanbod in het radio-advies een afgewogen plek te geven.

Procedure
De PRA heeft ter voorbereiding op het advies de programma-aanbieders, zoals bekend bij het landelijk steunpunt, en aangevuld met regionale en lokale zenders, uitgenodigd een aanvraag in te dienen voor opname op het Alkmaarse kabelnetwerk.
Aan deze programma-aanbieders werd een aanmeldingsformulier toegezonden en tevens werd hen de mogelijkheid geboden een aanvullende mondelinge presentatie te geven.

Reeds in 2003 presenteerden zich de volgende aanbieders aan de PRA: RTL FM, Arrow Classic Rock, Happy Radio, Radio Veronica, Sky Radio en Classic FM.
In 2004 verschenen Arrow Jazz FM, Reflex FM, Wild FM en BBC Worldservice.
In 2005 verschenen Juize FM, Radio 538, Q-Music, FunX, Kink FM en Radio 10 Gold.
De volgende aanbieders presenteerden zich in 2006: Caz!, RadioNL, City FM Classic Rock, Slam FM en BNR Nieuwsradio.
In 2007 presenteerden TMF Radio, BNR, CAZ!, WildFM, Slam!FM en RTV Alkmaar zich.
In 2008 hebben de zenders Radio Noordzee Nationaal, City FM, 100%NL, Kink FM, Radio BemBem, FunX, Juize FM en Radio 6 zich gepresenteerd.
In 2009 hebben de zenders Radio Efteling, Radio100%NL en Radio 6 zich gepresenteerd.

Aan het naakte feit dat een aanbieder gevraagd is een aanvraag in te dienen of een presentatie te geven kunnen overigens geen rechten worden ontleend.

Uitgangspunten
De keuze is bepaald op basis van de presentaties tijdens de vergaderingen van de PRA, maar ook tijdens de landelijke evenementen van Kabelraden.nl. Daarnaast spelen de enquête en de landelijke luistercijfers een rol, evenals eigen onderzoek en nieuwsgaring door de leden van de PRA. Ook speelt een rol of de zender wel of geen etherfrequentie heeft. Indien dit niet het geval is, acht de PRA de kans groot dat, naast internet, kabeldoorgifte de enige mogelijkheid is voor Alkmaarders om naar relevante zenders te luisteren. Verder is rekening gehouden met een pluriform pakket en is gekeken naar de meest toegankelijke buitenlandse omroepen. Als laatste wordt bewust omgegaan met het commerciële karakter van kabelexploitatie.

In het streven om een zo evenwichtig mogelijk pakket aan de Alkmaarse kabelluisteraar aan te bieden, met een zo efficiënt mogelijke bezetting van het beschikbare aantal kanalen, spelen de volgende zaken een rol tijdens de besluitvorming:
Negen kanalen zijn in navolging van de Mediawet gereserveerd voor must-carry zenders, waaronder de lokale radio-omroep. Van deze 9 kanalen dienen er 2 Nederlandstalige, Belgische zenders te zijn.
Een belangrijk uitgangspunt bij het opstellen van het advies 2010-2011 is de pluriformiteit van het zenderaanbod.

De PRA onderscheidt daarom acht categorieën:
1. Nieuws/Info

2. Buitenlands publiek

3. Klassiek, Wereldmuziek, Cultuur en Jazz

4. Alternatieve muziek en overige muziekstromingen

5. PopRock muziek

6. Nederlands(talig)e muziek

7. Lichte muziek

8. Multicultureel en urban

Bronnen
Bij het opstellen van het radioadvies 2010-2011 is gebruik gemaakt van de volgende bronnen:
-Enquête radiovoorkeur Alkmaarse bevolking (najaar 2009)

-Mondelinge inspraakreacties van diverse Alkmaarders

-Schriftelijke reacties en e-mails van de Alkmaarse bevolking.

-Reacties via de website www.programmaraadalkmaar.nl

-Eigen onderzoek door de individuele leden van de PRA (mondelinge navraag bij kennissen, vrienden en familieleden voor zover deze in Alkmaar wonen en bezoek aan evenementen die hiertoe door Kabelraden.nl worden georganiseerd).

-Nieuwsvergaring via internet (onder andere publicaties op http://www.kabelraden.nl/ en http://www.radio.nl/) en andere media (radio, televisie, krant, tijdschrift, etc.)

-Presentaties en aangeleverde informatiematerialen van de diverse zenders
Overwegingen

1. Nieuws/Info, 5 zenders:
Radio 1, Radio 5, Radio Noord-Holland, RTV Alkmaar en BNR.

De zenders Radio 1, Radio 5, RTVNH en RTV Alkmaar zijn wettelijke must-carry zenders. In deze categorie heeft de PRA gekozen voor BNR, daar dit een 24-uurs, Nederlandstalige nieuwszender is, die niet publiek gefinancierd wordt. Hierdoor is het mogelijk om nieuws, op radiogebied met een andere invalshoek te vertolken dan bij de publieke of regionaallokale zenders. Dit levert aantoonbaar meerwaarde op, immers BNR is in het verleden gekozen tot beste nieuwszender. Daarnaast is het een continuering van het advies van de PRA.

2. Buitenlands publiek, 5 zenders:
VRT 1, BBC 1, BBC 2, FiP, TRT FM.

In deze categorie heeft de PRA een aantal keuzes uit voorgaande adviezen laten staan; daar er geen zwaarwegende redenen waren om dit advies ingrijpend te wijzigen. Het gaat dan met name om de populaire Nederlandstalige zenders VRT 1 (breed en gevarieerd), de Engelstalige BBC 1, BBC 2 en de Franstalige FiP. Echter, de PRA heeft dit jaar ook TRT FM toegevoegd, een zender die nu nog niet op de Alkmaarse kabel wordt doorgegeven. Dit ten koste van Radio MNM (voorheen Radio Donna), een Belgische publieke zender die met betrekking tot de pluriformiteit te weinig meerwaarde bood in de ogen van de PRA. TRT FM wordt door de PRA gezien als een brede Turkstalige zender, zowel qua programmering als muziekkeuze, die niet alleen tegemoet komt aan de Turkse inwoners van Alkmaar, maar hierdoor ook een bijdrage levert aan de pluriformiteit van het advies.

3. Klassiek, Wereldmuziek, Cultuur en Jazz, 4 zenders:
Radio 4, VRT 3 (Klara), Radio 6, WDR 3.

In deze categorie heeft de PRA geconstateerd dat een kwalitatief pluriform advies gediend is bij het grotendeels handhaven van de keuze die ook reeds voor deze zenders is gemaakt in voorgaande adviezen, naast de wettelijke must-carry zender Radio 4.
Echter, dit jaar heeft de PRA bewust gekozen voor Radio 6, ipv Classic FM. De overlap tussen Classic FM en VRT 3 (Klara) is relatief groot, en het programma- en muziekaanbod van Radio 6 is gevarieerder, zodat Radio 6 de beter geëquipeerde zender is voor deze categorie.

4. Alternatieve muziek en overige muziekstromingen, 1 zender:
Kink FM

In deze categorie zijn relatief weinig zenders beschikbaar voor advisering. De PRA heeft wederom bewust gekozen voor continuering van Kink FM. Immers, deze zender blijft staan voor een eigenzinnige en diverse muziekkeuze, overwegend uit het alternatieve circuit.

5. PopRock muziek, 3 zenders:
3FM (Radio 3), Wild FM, Arrow Rock Radio.

De PRA heeft hier, naast de must-carry zender 3FM (Radio 3), gekozen voor enerzijds jeugd en regio. Hierdoor wordt het regionaal populaire Wild FM wederom onderdeel van het advies. Anderzijds, heeft de PRA in deze categorie gekozen voor continuering van Arrow Rock Radio, daar dit o.a. voor een oudere doelgroep bewust zeer gevarieerde rockmuziek brengt, waaronder ook symfonische rock, uit heden en verleden. Daarnaast verwacht de PRA dat door deze keuze, evenals afgelopen adviesperiode, Arrow Jazz Radio een gerede kans maakt op doorgifte, wat niet een doorslaggevend, maar wel een interessant argument is.


6. Nederlands(talig)e muziek, 2 zenders:
RadioNL, Radio Efteling
In deze categorie heeft de PRA gekozen voor continuering van RadioNL, als typisch brede en puur Nederlandstalige volkszender. Radio Efteling heeft ook op deze wijze het advies gehaald; deze commerciële zender, gebaseerd op de sprookjes van de Efteling, is als enige specifiek gericht op de jongste leeftijdsgroep met op de doelgroep afgestemde Nederlandstalige verhalen, sprookjes en muziek. Radio Efteling is daarnaast overigens niet via een FM frequentie te ontvangen in onze regio.
Nadat RadioBemBem in de vorige adviesperiode stopte, is 100%NL opgenomen in het advies, als vervanging hiervoor. Alhoewel de PRA veel waardering en respect heeft voor het succes van de programmering van 100%NL, is toch gekozen om de pluriformiteit van het advies vorm te geven via een zender die een unieke, nog niet bediende en jonge doelgroep aanboort.

7. Lichte muziek, 3 zenders:
Radio 2, WDR 4, Radio10Gold.
De PRA heeft conform het voorgaande advies, naast de wettelijke must-carry zender Radio 2, gekozen voor het door vele kabelabonnees hogelijk gewaardeerde WDR 4. Dit is een Duitstalige, publieke volkszender die met name de oudere luisteraars aantoonbaar na aan het hart ligt. Daarnaast is Radio10Gold gekozen, als interactieve zender zonder fm-frequentie, met jaren 70-80-90 muziek.

8. Multicultureel en urban, 2 zenders:
Funx, WDR Funkhaus Europa
In deze categorie heeft de PRA geen reden gezien in het overige aanbod van zenders, om van het eerder gedane advies voor FunX en WDR Funkhaus Europa af te wijken. FunX is een landelijke zender die een breed multicultureel aanbod doorgeeft. WDR Funkhaus Europa is een zeer gevarieerde Duitse zender, met programma's in meerdere Europese talen.


Daar VRT 1 en VRT 3 (Klara) zijn opgenomen in het advies, is aan de wettelijke voorwaarde voldaan dat er minimaal 2 Nederlandstalige Belgische zenders in het advies dienen te zijn opgenomen.

Er zijn 3 Duitstalige zenders in het advies opgenomen, 2 Engelstalige, 1 Turkstalige en 1 Franstalige zender.

Wijzigingen t.o.v. het voorgaande advies:
Radio Efteling, Radio 6 en TRT FM zijn geadviseerd, ten koste van 100%NL (vervanging van RadioBemBem), Classic FM en Radio MNM (voorheen Radio Donna).

Naast dit advies staat het kabelexploitant UPC vanzelfsprekend vrij om een eigen keuze en afweging te maken in het overige aanbod op radio-gebied. Zenders die NIET door de PRA zijn geadviseerd, kunnen hierdoor WEL te horen zijn in de adviesperiode, mits UPC hiervoor kiest. De PRA heeft hier geen zicht, noch invloed op.


Advies

Het concept-radioadvies voor de Alkmaarse kabel geldt van 1 juli 2010 tot 1 juli 2011 en omvat dan ook samenvattend, de volgende zenders:

1. Nieuws/Info; 5 zenders
Must-carry: Radio 1, Radio 5, Radio Noord-Holland, RTV Alkmaar
Keuze PRA: BNR
2. Buitenlands publiek; 5 zenders
Must-carry: Geen
Keuze PRA: VRT 1, BBC 1, BBC 2, FiP, TRT FM
3. Klassiek, Wereldmuziek, Cultuur en Jazz; 4 zenders
Must-carry: Radio 4
Keuze PRA: VRT 3 (Klara), Radio 6, WDR 3.
4. Alternatieve muziek en overige muziekstromingen; 1 zender
Must-carry: Geen
Keuze PRA: Kink FM
5. PopRock muziek; 3 zenders
Must-carry: 3FM (Radio 3)
Keuze PRA: Wild FM, Arrow Rock
6. Nederlands(talig)e muziek; 2 zenders
Must-carry: Geen
Keuze PRA: RadioNL, Radio Efteling
7. Lichte muziek; 3 zenders
Must-carry: Radio 2
Keuze PRA: WDR 4, Radio10Gold
8. Multicultureel en urban; 2 zenders
Must-carry: Geen
Keuze PRA: FunX, WDR Funkhaus Europa



De PRA zal dit concept-advies publiceren en nodigt eenieder uit om hier tot 13 januari 2010 zienswijzen op in te dienen. Deze zullen gewogen worden, waarna eventuele aanpassing van het advies plaats kan vinden. Hierna zal het definitieve advies worden vastgesteld in de openbare vergadering van de PRA op 20 januari 2010.

Kabelexploitant UPC zal naast het advies een eigenstandige keuze maken welke zenders wel en niet door UPC zullen worden doorgegeven. Hier heeft de PRA geen inzicht in, noch verdere invloed op dan dit advies.

Naar boven
© Programmaraad Alkmaar / Kabelraden.nl 2009.